Wirnik (rotor) - definicja

Wirnik (ang. rotor) to część mechaniczna maszyn wirujących, która wykonuje ruch obrotowy względem nieruchomego elementu zwanego stojanem. Stanowi kluczowy komponent wielu urządzeń elektromechanicznych, takich jak silniki elektryczne, generatory, prądnice, turbiny, pompy oraz wentylatory. Jego podstawową funkcją jest zamiana energii elektrycznej na mechaniczną lub odwrotnie – w zależności od trybu pracy maszyny.

W maszynach elektrycznych wirnik zawiera elementy przewodzące prąd lub materiał ferromagnetyczny, które oddziałują z polem magnetycznym wytwarzanym przez stojan. W przypadku silników indukcyjnych wirnik wykonany jest najczęściej w postaci klatki (tzw. klatka squirrel cage) z prętami aluminiowymi lub miedzianymi osadzonymi w rdzeniu stalowym. W silnikach synchronicznych i prądnicach wirnik wyposażony jest w uzwojenia wzbudzenia lub magnesy trwałe, które generują własne pole magnetyczne. Ruch obrotowy powstaje na skutek działania sił elektromagnetycznych zgodnie z zasadą oddziaływania pól magnetycznych lub indukcji elektromagnetycznej.

Wirnik przenosi moment obrotowy i jest połączony z wałem, który przekazuje energię mechaniczną do lub z innych części układu napędowego. Jego konstrukcja musi uwzględniać wymagania wytrzymałościowe, dynamiczne oraz termiczne, zwłaszcza w maszynach o dużej prędkości obrotowej. Istotne są również właściwości materiałowe, precyzyjne wyważenie dynamiczne oraz układ chłodzenia, który zapewnia odprowadzenie ciepła powstającego podczas pracy.

W kontekście mechaniki płynów i aerodynamiki, wirnik odnosi się także do obracających się elementów turbin, sprężarek lub śmigieł, które oddziałują z przepływającym medium – cieczą lub gazem – zamieniając energię kinetyczną na użyteczną pracę lub odwrotnie. Jego geometria i profil łopatek determinują sprawność, charakterystyki przepływu oraz warunki pracy całej maszyny wirnikowej.

Transfer Multisort Elektronik (TME) to jeden z największych globalnych dystrybutorów komponentów elektronicznych, elektrotechnicznych, wyposażenia warsztatowego, jak również automatyki przemysłowej. W katalogu dostępnych jest ponad 1 500 000 produktów od 1300 wiodących producentów. Nowoczesne centra logistyczne TME, mieszczące się w Łodzi oraz w Rzgowie, o łącznej powierzchni ponad 40 000m2, każdego dnia wysyłają blisko 6000 paczek z komponentami elektronicznymi do klientów w ponad 150 krajach.

TME angażuje się również w rozwój wiedzy i umiejętności młodych inżynierów i pasjonatów elektroniki poprzez projekt TME Edukacja, a także wspiera społeczność technologiczną, organizując cykl wydarzeń TechMasterEvent, promujących innowacje i wymianę doświadczeń.